Ana Sayfa Dünya 10 Mart 2022 1 Görüntüleme

Rusya’nın Ukrayna’yı işgali küresel internetin parçalanmasına yol açabilir mi?

Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ile tüm dünya daha evvel gibisi görülmeyen bir devirden geçiyor. Buna dijital dünya da dahil.

Meta, Google ve Apple üzere kendilerini daima tarafsız gösteren dev teknoloji şirketleri artık tavrını açıkça koyuyor ve işgali protesto etmek için Rusya’da eserlerini yasaklıyor.

Bu ortada, Rus kullanıcıların internetin kullanma hali de değişiyor. Twitter ve Facebook engellenmiş durumda, TikTok Rus kullanıcıların paylaşımlarına müsaade vermiyor ve polisin sokaklarda insanları durdurarak cep telefonlarından neyi izlediklerini denetim ettiği yolunda haberler alınıyor.

Artık sorulan soru şu: Rusya-Ukrayna krizi global interneti kökünden değiştirebilir mi?

Rusya’nın interneti kesilmeli mi?

Internet hizmeti sağlayan Rus şirketlerinden internetin bir Rus versiyonunu denemeleri istendi

Ukrayna hükümeti kimi teknoloji şirketlerinden Rusya’daki hizmetlerini durdurmalarını istedi. Rusya’yla iş yapmayı ya da eserlerini Rusya’da satmayı reddeden şirketlerin sayısı da her geçen gün artıyor.

Ukraynalı başkanlar artık daha da fazlasını, Rusya’nın büsbütün global internetten kesilmesini istiyor.

Milletlerarası seviyede internet idaresinden sorumlu İnternet Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu (ICANN) bu taraftaki davetlere “hayır” karşılığı verdi.

ICANN’dan, Rusya’nın .ru üzere en üst seviye alan uzantılarını ve sunucu ile istemci ortasındaki bağlantının şifreli yapılmasını sağlayan SSL sertifikalarını iptal etmesi istenmişti.

Fakat sloganı “Tek Dünya, Tek Internet” olan kuruluşun lideri Goran Marby, Ukrayna Başbakan Yardımcısı Mykhailo Fedorov’un bu talebine “Biz işimizde tarafsız davranıyor ve global interneti destekleyecek formda çalışıyoruz. Provokasyonlar ne olursa olsun, vazifemiz cezai süreç yapmak, yaptırım uygulamak yahut internetin birtakım kısımlarına erişimi kısıtlamak değil” cevabını verdi.

Bu kararı destekleyen kuruluşlardan biri de dijital alanda mahremiyeti savunan Electronic Frontier Foundation (EFF).

EFF yetkililerinden Corynne McSherry ve Konstantinos Komaitis, savaş periyodu “internetle uğraşmanın” vakti olmadığını, temel internet altyapı protokollerine müdahale etmenin “tehlikeli ve uzun vadeli sonuçları” olacağını söyledi.

Bunlar, insanları en güçlü bilgi paylaşım ağından yoksun bırakmak, tehlikeli bir emsal oluşturmak ve güvenlikle mahremiyet siyasetlerinden ödün vermek olarak sıralanabilir.

Siber hücumlara karşı korunma sağlayan Cloudflare şirketi de Ukraynalı yetkililerin Rusya’daki hizmetlerine son vermesini istediği şirketler ortasında.

Lakin şirketin buna cevabı “Rusya’nın daha az değil, daha fazla internete gereksinimi var” formunda oldu.

Splinternet nedir, nasıl çalışır?

Çin’in internet versiyonu batıdakinden çok farklı

İnternetin kesilmesi davetlerini, farklı ülkelerin farklı internet sürümlerine sahip olduğu Splinternet olarak bilinen tehlikeli uygulamaya giden bir yol olarak gören çok sayıda kişi var.

“Çin’in Güvenlik Seddi” denilen internet versiyonu, bir ülkenin nasıl kendi ağını oluşturabileceğine tahminen de en bariz örnek.

İran’da da internet içeriği denetleniyor ve dışarıdan gelen bilgiler resmi İran Telekomünikasyon Şirketi tarafından kısıtlanıyor.

Rusya birkaç yıldır Runet denilen kendi internet versiyonu üzerinde denemeler yapıyor. Lakin bu, Çin’inki üzere sıfırdan inşa edilen bir internet versiyonu değil, mevcut internet üzerinde değişikliklere dayalı.

Rus hükümeti 2019 yılında bu yeni sistemin muvaffakiyetle denendiğini açıkladı.

O devirde, neden bu türlü bir gerek duyulduğunu pek anlayan olmadı, lakin Surrey Üniversitesi’nden Profesör Alan Woodward, Ukrayna bağlamında bunun artık çok daha manalı olduğunu söylüyor.

Yapılan denemede, Rus internet servis sağlayıcılarından, interneti Rusya hudutları içinde dış dünyayla bağı olmayan özel bir ağ olarak yapılandırmaları istenmişti.

Bu teşebbüs, Rusya’nın internet versiyonunun global muadili ile irtibat kurduğu noktaların kısıtlanmasını içeriyordu.

Rusya artık bu sistemleri tekrar test ediyor üzere görünüyor – Rus hükümeti, internet servis sağlayıcılarından bu sefer de güvenliklerini artırmaları ve Rusya’daki alan ismi sistemi (DNS) sunucularına bağlanmalarını istedi.

Kimilerine nazaran Rus hükümetinin servis sağlayıcılarından bu türlü bir talepte bulunması ve 11 Mart’ta denemelerin tamamlanması için tarih vermesi, Rusya’nın kısa mühlet içinde internetten çıkmaya niyetlendiğinin göstergesi.

Profesör Woodward ise bunun bir “hazır olma tatbikatı” olduğu görüşünde. “Bu daha çok, Rusya’nın internet servis sağlayıcılarını hazır olmaya, internetin telefon rehberi sayılan DNS sunucularının mahallî kopyalarını hazırlamaya ve Javascript üzere, Rusya dışındaki sunuculardan gelen yazılımların lokal sürümlerini bulundurmaya çağırmasıyla ilgili” diyor.

Rusya kendi sistemini denemenin Rus web sitelerini yabancıların siber akınlarından muhafazaya yönelik olduğunu söylüyor ve interneti keseceğini reddediyor.

Lakin “Çin’in Güvenlik Seddi” kitabının muharriri James Griffiths, Moskova’nın her an internetin fişini çekebileceğini düşünüyor.

Griffiths, BBC’ye “İnterneti kesmek, Rusların sadece Kremlin’in onayladığı içeriği görmesini sağlamak, stratejik olarak mantıklı” dedi, “Önümüzdeki haftalarda yahut aylarda bu türlü bir uygulama yürürlüğe girerse şaşırmam.”

Bunun sonuçları ne olur?

Internetin parçalanması kaçınılmaz mı?

‘How Technology is remaking Globalisation’ (Teknoloji Globalleşmeyi Nasıl Baştan Yaratıyor) isimli kitabın muharriri Abishur Prakash, Rusya Ukrayna krizinin interneti “tüm dünyanın bağlı olduğu global bir sistemden çıkarıp kesimli bir yapı olarak yine şekillendirdiğini” düşünüyor.

“Jeopolitik nedeniyle, ulusların dışlandığı ya da kendi alternatiflerini geliştirdiği farklı bir internet tasarımı ortaya çıkıyor. Toplumsal medya platformları üzere, yıllardır halkları birbirine bağlayan global köprüler yıkılıyor” diyor.

James Griffiths’e nazaran, dünyanın yeni güç ekseni Batı ile Çin ve Rusya ortasında bölünecek, internet şirketleri hizmet ve eserlerini geri çekerken, Moskova bir defa daha Pekin’e dönecek.

Griffiths, “Rus iktisadı global iktisadın büyük bir kısmından koptuğu için Çin’e dönüyorlar. Çin’e güvenmek zorunda kalacaklar. Hatta geçmişte olduğundan da daha fazla” diyor.

Huawei üzere Çin teknoloji şirketleri ise şimdiye kadar kriz hakkında resmi bir yorumda bulunmadı.

T24

hack forum hacker sitesi hack forum gaziantep escort gaziantep escort Shell download cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı beylikdüzü escort bitcoin casino siteleri
evden eve nakliyat şehirler arası nakliyat evden eve nakliyat istanbul evden eve nakliyat istanbul evden eve nakliyat
hack forum forum bahis onwin fethiye escort bursa escort deneme bonusu casino siteleri deneme bonusu veren siteler meritking meritking izmit escort adana escort Ataşehir escort ankara escort bostancı escort kadıköy escort slot siteleri casibomcu.bet deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler hack forum hack forum hack forum hack forum hack forum warez script hacking forum loca forum hack forum hack forum hack forum Tarafbet izmir escort